weblog

Het Amerikaanse wetgevingsproces op het gebied van auteursrecht is een is een verhaal apart. Omdat het congres bekend staat als een log en bureaucratisch instituut waar wetten vaak langzaam en met grote moeite aangenomen worden, is het opvallend met welk gemak nieuwe en strengere wetten in het auteursrecht doorgaans aangenomen worden. Wanneer Mickey Mouse bijvoorbeeld in het publieke domein dreigt te raken, staat het congres traditioneel klaar om Disney een handje te helpen en de duur van auteursrecht met een aantal jaar te verlengen.

Het ‘PROTECT IP’ (.pdf) wetsvoorstel (een acroniem voor ‘Preventing Real Online Threats to Economic Creativity and Theft of Intellectual Property’) is in recordvaart door het huis van afgevaardigden gekomen, en ligt nu bij de senaat.

Het wetsvoorstel is op meerdere niveaus problematisch. Vermoedelijk komt de PROTECT IP bill voort uit het onvermogen voor rechthebbenden om actie te ondernemen tegen inbreuk die in het buitenland plaatsvindt. Buitenlandse file-sharing sites als the Pirate Bay zijn Hollywood al tijden een doorn in het oog. Daarom maakt PROTECT IP het mogelijk om middels een rechterlijk bevel browsers, zoekmachines en sociale netwerken te dwingen alle informatie over rechtenschendende instanties te verwijderen. Het plaatsen van een link naar the Pirate Bay kan daardoor bijvoorbeeld strafbaar worden.

Dit voornemen is een uitholling van de ‘safe harbor’ doctrine in het Amerikaanse auteursrecht, waarin tussenpersonen als browsers en zoekmachines onder bepaalde voorwaarden gevrijwaard worden van aansprakelijkheid bij auteursrechtenschending. In Europa staat een vergelijkbare principe` ook al een tijd onder druk. Dergelijke ontwikkelingen zijn zorgelijk, omdat hiermee een zware last gelegd wordt op innovatieve online bedrijven als Google en Facebook die zelf helemaal geen inbreuk op auteursrecht plegen. In een typisch geval van ‘shooting the messenger’ worden tussenpersonen nu gestraft voor het feit dat de daadwerkelijke inbreuk niet effectief genoeg aangepakt kan worden.

Een ander problematisch onderdeel van het wetsvoorstel betreft de civiele actie die PROTECT IP mogelijk maakt. Waar voorheen het bestraffen van een inbreuk op auteursrecht alleen op last van de overheid plaats kon vinden, kunnen private partijen nu buiten de overheid om een civiele zaak aanspannen tegen tussenpersonen wanneer inbreukmakend materiaal via die tussenpersoon beschikbaar is. Dit is wederom een nagel in de doodskist van de ‘safe harbor’ uitzondering, aangezien rechthebbenden nu tussenpersonen als YouTube op kosten kunnen jagen met rechtszaken.

Er is genoeg verzet tegen dit wetsvoorstel, maar het zal naar alle waarschijnlijkheid dankzij de sterke lobby van de film- en muziekindustrie wel spoedig aangenomen worden. Daarmee heeft met name Google (eigenaar van Youtube) het nakijken.



<< terug naar het overzicht