weblog

De Nederlandse media berichtten afgelopen weekend trots dat er door een Britse zaak voor het Europese Hof van Justitie eindelijk een einde zal komen aan het de facto alleenrecht van de publieke omroep op het publiceren van omroepgegevens.

Het is opmerkelijk dat de Nederlandse media ongeveer een maand na dato ontdekt hebben dat het Europese Hof van Justitie uitspraak heeft gedaan in een zaak die van belang is voor haar inmiddels jaren durende gevecht met de omroepen over het overnemen van radio- en televisieprogrammagegevens. Misschien heeft het feit dat er pas sinds afgelopen week een Nederlandse vertaling van het arrest beschikbaar is hier iets mee te maken.

Hoe het ook zij, sinds jaar en dag liggen gedrukte media in de clinch met de publieke omroepen over het afdrukken van programmagegevens in kranten en tijdschriften. De omroepen geven omroepgidsen uit voor hun leden, met een wekelijks overzicht van de televisie en radioprogramma’s die zij uitzenden. Dit is een overblijfsel uit de verzuilde samenleving—oplagen van omroepgidsen dalen al jaren sterk.

Omdat dus lang niet iedereen (meer) lid is van een omroep, hebben kranten en andere gedrukte media al lange tijd interesse om ook wekelijkse programmaoverzichten op te nemen—zodat de kijker een weloverwogen afweging kan maken tussen ‘Nieuwsuur’ en ‘Barbie’s bruiloft.’ Volgens de omroepen worden hun programmaoverzichten echter beschermd door auteursrecht, en mogen deze gegevens niet zomaar en zonder licentieovereenkomst overgenomen worden. De rechter stelde de omroepen daarover in 2001 in het gelijk.

Maar nu gooit een Europese zaak dus mogelijk roet in het eten voor de publieke omroep. De feiten in deze prejudiciële zaak uit het Verenigd Koninkrijk zijn echter niet geheel analoog aan de Nederlandse situatie: in de Britse zaak gaat het om het wedstrijdprogramma van de voetbalcompetitie. Een organisatie claim hier auteursrecht over te bezitten, gebaseerd op de Europese Databankenrichtlijn. Het Hof in Luxemburg zet hier nu echter een streep door: het selecteren en arrangeren van gegevens in een lijst of database is te weinig creatief om onder auteursrechtelijke bescherming van de Databankenrichtlijn.

Interessanter voor de Nederlandse situatie is echter dat het Hof eveneens stelt dat de databankenrichtlijn zich verzet tegen Nationale wetgeving die meer auteursrechtelijke bescherming aan databanken geeft dan de richtlijn zelf. Dit klinkt de gedrukte media als muziek in de oren. Immers, de omroepen beroepen zich traditioneel op de geschriftenbescherming uit de Auteurswet, waarin de drempel voor bescherming van niet-creatief en -origineel werk erg laag wordt gesteld.

Het Hof stelt nu dus dat dergelijke geschriftenbescherming in strijd is met EU recht, wat al jaren geroepen wordt door academici. De Tweede Kamer bespreekt binnenkort programmagegevens bij haar behandeling van de herziene Mediawet. Een aanpassing van de Auteurswet zou echter eveneens opportuun zijn. 



<< terug naar het overzicht